Kur lexova për herë të parë një roman të serisë “Harry Potter”, që ishte libri i tretë: “Harry Potter dhe i burgosuri i Askabanit”, as që e vrisja mendjen në ish shkruar nga një burrë apo grua. J. K. Rowling ishte për mua, një ngatërresë bashkëtingëlloresh që kishin midis nje “dubël vë”, diçka angleze dhe e huaj për një fëmijë që i ndaloheshin kategorikisht telenovelat meksikane.

E ndërsa fshehurazi prindërve magjepsesha nga sytë bojëqiell të Rubit dhe Salomésë, një mëngjes u zgjova me ndjesinë e çuditshme të një tjetërsoj adhurimi. Djaloshi i shkurtër me syze, në serialet me Alejandro portretizohej si “feo” i tallur dhe i përbuzur. Kurse tek Harry Potter jo vetëm ishte heroi, por mua po më bënte të harroja fare dëshirën për t’u bërë kur të rritesha, e bukur si Rosalinda.

Është i famshëm miti se J. K. Rowling, si një Herman Melville e kohëve moderne, hoqi picir botues më botues, 12 për të qenë precizë. Derisa, më në fund një mendjendritur me emrin Barry Cunningham nga njëfarë shtëpie botuese Bloomsbury, na bëri nderin e madh që ia la për të gjykuar dorëshkrimin e “Harry Potter and the Philosopher’s Stone” të bijës 8-vjeçare. Pjesa tjetër është histori. Por, s’ishte kjo çfarë më shtyu t’i hyja kësaj ligjërate padiskutim gjeniale. Tani vonë, mësova arsyen e vërtetë përse J. K. Rowling u prezantua pikërisht me këto iniciale, kaq ekzotike për syrin e një lexuesi ëndërrimtar shqiptar që në të ardhmen do të krijonte shkrimin më të goditur për veprën e saj, pra unë.

S’do mend: J. K. Rowling nuk ka gjini. Joanne Rowling do të ishte qartësisht femër, një gabim që Barry mendjendritur nuk e bëri. Një shtëpi botuese jo fort e njohur, një shkrimtare që mbin nga hiçi dhe për më tepër, femër, dhe Harry nuk do ishte “djali që jetoi”, më tepër diçka si “personazhi që vdiq” (perlë, hë?). J.K. Rowling, ishte guri filozofal që ktheu në jetë Joanne-n e divorcuar me fëmijë dhe me mendime për të vrarë veten. Dy vite pas suksesit fenomenal, demonët që dikur i kishin marrë shpirtin i pagëzoi si “dementors” (marrosës), krijesat magjike pa të cilat libri i tretë, pra i pari që lexova unë, i vetmi pa një betejë finale, ndoshta nuk do të ishte edhe aq magjepsës.

Po s’më besuat mua, vetë Virginia Wolf e thoshte se shkrimtari, mashkull a femër qoftë, duhet të jetë i zoti të shkruajë në mënyrë aq të qartë e të saktë, sa të mos i bjerë kujt ndërmend ç’lloj dore, e madhe apo e vogël, është marrë me atë tekst. Dhe jam e bindur se shumëkush që e ka lexuar Rowling-un, është zhytur aq keq në imagjinime për një komunitet të fshehur magjistarësh, sa s’e ka mbajtur fare mendjen aty.

Hermiona, shoqja super inteligjente e Harry-t dhe Ron-it, komentohet shpesh si një personazh feminist. Kjo, edhe falë lëvdatave të aktores që e luan, Emma Watson, tashmë një feministe e thekur.

E gjithëdijshme dhe e pavarur, magjistare më e zonja se dy shokët djem, nuk është mëkat ta shikosh Hermione-n edhe me një qasje të tillë. Por në fakt, ky lloj perceptimi mbetet në viciozitetin e arketipave që filmat dhe librat, i përdorin shpesh për të ngrënë nga të dyja anët. Personazhi i superfemrës, është po aq strategji marketingu sa emri agjinor i J. K. Rowling-ut. Femrave u bën qejfin duke u dhënë një model epërsie, por nuk harron ta shoqërojë me mahnitjen e personazheve meshkuj, sesi një femër mund të jetë edhe më e zonja se ata. Pra në fund, Hermione shihet vetëm si një përjashtim i rregullit.

Megjithatë, tek librat duket sikur Rowling s’çan shumë kokë të merret me këtë trajtesë delikate të brezit të ri. Madje, tek libri i gjashtë: “Harry Potter dhe Princi Gjakpërzier”, ka një dialog shumë domethënës mes Harry-t dhe Hermione-s. Teksa Harry e merr të mirëqenë se Princi Gjakpërzier është burrë (“princi”), Hermione mendon se mund të jetë fare mirë edhe një grua:

“E vërteta është, se ti nuk mendon se një vajzë mund të jetë aq e zgjuar.”

Dhe J. K. Rowling, me gojën e Harry-t, i përgjigjet:

“Si mund të kem ndenjur pesë vjet me ty, dhe të mos mendoj se vajzat janë të zgjuara?”

E ndonëse kjo mund të kuptohet fare lehtë si një kundërvënie ndaj feministeve , më duket më shumë si një mënyrë për t’i dhënë Hermione-s vendin që meriton, si një grua e zgjuar mes të barabartëve.

Dhe nuk kam dyshime, se sido që të jetë, PR-ët e kanë këshilluar J. K. Rowling-un me rigorozitet për qëndrimin që duhet të mbajë përballë diskutimeve të ndjeshme për barazinë gjinore apo komunitetin LGBT. Mjafton të kujtojmë kur tha se personazhi i Dumbledore është homoseksual, por këtë aspekt s’e ka përfshirë në rrëfimin e saj sepse ndiente se “s’i nevojitej historisë”. Lëvizje tepër korrekte për t’ua mbushur mendjen të revoltuarve se nuk ka asgjë kundër homoseksualitetit, pa rrezikuar të humbasë gjysmën e lexuesve homofobikë.

Sido që të jetë, me gjithë magjinë, guximin e pashterruar të heronjve, dashurinë si forca më e pamposhtur që triumfon edhe në kohërat më të errëta, personazhe që luftojnë për të drejtat e “gjakpërzierve”, elfëve apo të kafshëve magjike dhe tematikave të tjera me të cilat Harry Potter na bëri të besojmë se ka gjithmonë një vend çdo farësoji, në fund të fundit Harry Potter mbetet një produkt tregu, po aq i çmuar sa një kuti larësi rrobash.

Ndaj, nëse Joanne Rowling-ut iu desh të maskonte gjininë, nuk ishte për faj të vetin apo të shtëpisë botuese, porse meritë e kulturës që edukon fëmijë me idenë se femrat janë për të mësuar proceset e lavatriçes, jo për të shkruar libra.

Por herët a vonë, fëmijët e brezit Harry Potter e mësuan: J. K. Rowling, dhe jo princi gjakpërzier, ishte grua.